Het Jura gebergte in Frankrijk is een oud, langgerekt berggebied dat langs de grens tussen Frankrijk en Zwitserland loopt. Het strekt zich uit van de regio Bourgogne-Franche-Comté in het zuidwesten tot aan de Rijn in het noorden. De toppen liggen grotendeels parallel aan elkaar, wat het gebergte een heel ander karakter geeft dan de Alpen of de Pyreneeën.
Wat is het Jura gebergte in Frankrijk precies?
De Jura is een zogenaamd ploooiingsgebergte. Dat betekent dat de aardlagen door druk van de Alpen zijn opgeplooid in langgerekte ruggen en dalen. Die structuur zie je duidelijk terug in het landschap: rij na rij van beboste heuvels en kalkstenen plateaus, afgewisseld met brede, groene valleien. Het hoogste punt aan Franse zijde is de Crêt de la Neige, op 1.720 meter boven zeeniveau. Dat is bescheiden vergeleken met de Alpen, maar de Jura heeft zijn eigen sfeer.
Het gebergte ligt voornamelijk in het departement Ain en in de regio Franche-Comté. Plaatsen als Pontarlier, Saint-Claude en Morez liggen midden in dit gebied. Het grenst in het oosten aan het Zwitserse Jura, waar de bergen naadloos overgaan in het Zwitserse landschap rond Neuchâtel en Basel.
Het landschap en de natuur van het Franse Jura
Wat het Jura gebergte zo bijzonder maakt, is de grote verscheidenheid aan natuur op een relatief klein oppervlak. Dichte naaldbossen wisselen af met open weiden, meren en watervallen. De Cascades du Hérisson zijn de bekendste watervallen van de regio, met een reeks van spectaculaire trappen die door het kalksteenlandschap stromen.
Het gebied telt ook verschillende meren, zoals het Lac de Chalain en het Lac de Vouglans. Dit laatste meer is eigenlijk een stuwmeer, maar het is inmiddels zo volledig in het landschap opgenomen dat het aanvoelt als een natuurlijk meer. In de zomer zijn die meren populaire bestemmingen voor zwemmen en kanoën.
De Jura kent ook bijzondere flora. Op de kalkstenen rotswanden groeien zeldzame orchideeënsoorten, en in de wouden leven reeën, wilde zwijnen en af en toe een lynx. De lynx is in de jaren zeventig van de twintigste eeuw heringevoerd in het Zwitserse Jura en heeft zich sindsdien ook aan de Franse kant gevestigd.
Klimaat in het Jura gebergte
Het klimaat in het Jura gebergte in Frankrijk is continentaal met bergse invloeden. De winters zijn koud en sneeuwrijk, zeker boven de 1.000 meter. In de zomer is het aangenaam: niet te warm, met regelmatig frisse wind. Dat maakt het gebied populair bij wandelaars en fietsers die de hitte van de vlakke delen van Frankrijk willen ontvluchten.
De regio staat ook bekend om haar hoge neerslagcijfers. Pontarlier, een van de hogere steden in de Jura, heeft een van de koudste en natste klimaten van heel Frankrijk voor een bewoonde plaats op die hoogte. Dat natte klimaat is overigens gunstig voor de kaasproductie waarvoor de streek beroemd is.
Activiteiten in het Jura gebergte
Het Jura gebergte trekt bezoekers het hele jaar door, elk seizoen met zijn eigen mogelijkheden.
- Wandelen: De GR5 loopt door de Jura en verbindt het gebied met de Alpen. Er zijn routes voor alle niveaus, van korte dagtochten tot meerdaagse trekken.
- Skiën: In de winter zijn er kleine skigebieden zoals Les Rousses en Métabief. Geen grote après-skicultuur, maar rustige, betaalbare skivakanties voor gezinnen.
- Fietsen: De heuvels en cols van de Jura zijn geliefd bij wielrenners. De Tour de France heeft de regio al meerdere keren aangedaan.
- Raquettes (sneeuwschoenwandelen): Een populaire winteractiviteit op de hogere plateaus.
- Meren en watervallen: Zwemmen, kanoën en wandelen langs de vele watervallen in het warme seizoen.
Eten en drinken uit het Jura gebergte
De culinaire reputatie van het Franse Jura is groot. De bekendste kaas is de Comté, een harde kaas die gerijpt wordt in grotten en kelders in de regio. Een andere bekende kaas is de Morbier, herkenbaar aan de zwarte streep in het midden. Die streep was oorspronkelijk van as, waarmee de ochtendinzameling van de avondinzameling werd gescheiden.
Het Jura is ook de enige Franse wijnregio waar de bijzondere witte wijn Vin Jaune wordt geproduceerd. Die wijn rijpt minimaal zes jaar en drie maanden in eikenhouten vaten en heeft een nootachtige, droge smaak die doet denken aan sherry. De wijn wordt verkocht in een typische fles van 62 centiliter, de clavelin genaamd.
Daarnaast is de streek bekend om zijn absinst- en geneverstokerijen. Pontarlier was eeuwenlang het centrum van de absintproductie in Frankrijk, totdat absinst in 1915 werd verboden. Sinds de opheffing van dat verbod in de jaren negentig heeft de productie zich langzaam hersteld.
Geologie: waarom heet het eigenlijk Jura?
De naam Jura heeft zijn weg gevonden in de internationale geologie. Het Juratijdperk, ook wel het Jura of Jurassic, is vernoemd naar dit gebergte. In de kalksteenlagen die in de Jura zijn ontsloten, vonden geologen in de negentiende eeuw de typische fossielen van die periode terug. Daarmee gaf het gebergte zijn naam aan een heel tijdvak in de aardgeschiedenis, ruwweg van 200 tot 145 miljoen jaar geleden.
Bereikbaarheid van het Jura gebergte vanuit Nederland
Vanuit Nederland rij je via Brussel, Luxemburg of Straatsburg naar het Jura gebergte. De rit naar bijvoorbeeld Pontarlier bedraagt vanuit Amsterdam zo’n 800 tot 850 kilometer, wat neerkomt op circa zeven tot acht uur rijden. Met de trein reis je via Parijs naar Besançon, vanwaar de Jura goed bereikbaar is. Besançon heeft een TGV-station op een paar kilometer buiten de stad.
Het Jura gebergte in Frankrijk is geen massatoerisme-bestemming, en dat is precies wat veel bezoekers er zo fijn aan vinden. Je vindt er ruimte, rust en een landschap dat je niet snel vergeet. Of je nu wilt wandelen, skiën of gewoon genieten van goede kaas en wijn: het Franse Jura heeft voor ieder wat wils.
